OITSga qarshi kurashish kuni munosabati bilan matbuot anjumani o‘tkazildi

2023-yil 30-noyabr kuni 1-dekabr – Butunjahon OITSga qarshi kurash kuniga bag‘ishlangan matbuot anjumani bo‘lib o‘tdi. Konferensiyada BMTning O‘zbekistondagi vakolatxonasi rahbari, Jahon sog‘liqni saqlash tashkilotining O‘zbekiston Respublikasidagi vakolatxonasi rahbari, OIV infeksiyasi bilan yashayotgan o‘smirlar va yoshlarni qo‘llab-quvvatlash guruhi vakili, OITSga qarshi kurash markazi vakillari ishtirok etdilar. O‘zbekiston Respublikasida va Sanitariya-epidemiologiya osoyishtaligi va aholi salomatligini muhofaza qilish qo‘mitasi, shuningdek, ommaviy axborot vositalari xodimlari.

 

 

Tadbirda O‘zbekiston Respublikasi OITSga qarshi kurash markazi direktori B.Igamberdiyev “O‘zbekiston Respublikasida OIV infeksiyasi bilan bog‘liq vaziyat, hozirgi ishlar va istiqboldagi rejalar”, Charos Maqsudova, UNAIDSning O‘zbekistondagi vakolatxonasi rahbari: “Jahon, Sharqiy Yevropa va Markaziy Osiyo mintaqasidagi OIV epidemiyasi holati”, Akmal Mahamatov, BMT Taraqqiyot dasturining sog‘liqni saqlash bo‘yicha koordinatori, “Axborot tizimini joriy etish. O‘zbekiston Respublikasida OIV”, “Chegara bilmas shifokorlar” xalqaro gumanitar tashkiloti tibbiyot xodimi Nazgul Samiyeva ham “OIV infeksiyasini tekshirish va davolash imkoniyatlarini kengaytirish” ma’ruzasida ishtirok etdi.

 

 

2030 yilgacha OIV epidemiyasini tugatish bo'yicha 95-95-95 strategiyasi BMT Bosh Assambleyasi tomonidan ilgari surilgan. Ushbu strategiyaning bir qismi sifatida OIV bilan kasallanganlarning 95 foizi OIV holatini, ya'ni OIV bilan kasallanganligini bilishi kerak. OIV bilan kasallanganlarning 95%  maxsus davolanishi va qonda 95% aniqlanmaydigan virus yukiga erishishi kerak. Ushbu maqsadlarga erishish uchun respublikamizda 177 mingdan ortiq aholi tezkor test yordamida OIV infeksiyasiga tezkor tekshiruvdan o‘tkazildi. Buning uchun respublika byudjeti va mahalliy mablag‘lar hisobidan tezkor testlar xarid qilindi.

 

Shuni bilish kerakki, agar OIV bilan kasallangan bemorning qonidagi virusli yuk aniqlanmaydigan darajaga kamaygan bo'lsa, unda kasallikning yuqishi cheklangan va u boshqalar uchun xavfli hisoblanmaydi, ya'ni bu virusni boshqalarga yuqush darajasi kamayadi.

 

 

Anjumanda OITSga qarshi kurash borasida amalga oshirilayotgan ishlarga alohida to‘xtalib o‘tildi. Davlat byudjeti va OITS, bezgak va silga qarshi kurashish global jamg‘armasi mablag‘lari hisobidan 7 million AQSH dollari miqdorida antiretrovirus preparatlar xarid qilindi, 40 mingdan ortiq bemorga antiretrovirus preparatlari tarqatildi. Bundan tashqari, Respublika OITSga qarshi kurashish markazi va FHDYo axborot tizimlari integratsiyalashdi. OIV infeksiyasi bo‘yicha elektron axborot tizimi Iqtisodiyot va Moliya vazirligi huzuridagi Pensiya jamg‘armasining elektron ma’lumotlar bazasi bilan ham o‘zaro hamkorliklar yo'lga qo'yildi. Buning yordamida OIV infektsiyasiga chalingan 18 yoshgacha bo'lgan bolalarga nafaqalar va uni olishdagi qiyinchiliklar (hujjatlarni rasmiylashtirish jarayoni) avtomatik tarzda belgilanadi.

 

 

OIV infektsiyasi bilan kasallangan onalardan tug'ilgan bolalarga OIV infektsiyasining vertikal ravishda yuqishini oldini olish maqsadida homilador ayollarni OIVga 100% tekshirish o'tkazilmoqda. OIV infektsiyasi aniqlanganda, homilador ayollar klinik kuzatuvga olinadi va antiretrovirus profilaktikasi buyuriladi.
Qondagi virusli yukning holatiga qarab, keserevo yoki ba'zan tabiiy ravishdagi tug'ruq belgilanadi. Keyinchalik, yangi tug'ilgan chaqaloqqa profilaktika maqsadida antiretrovirus profilaktikasi beriladi. Shuningdek, OIV infeksiyasiga chalingan onalardan tug‘ilgan 700 dan ortiq bola olti oylikgacha formulali sut bilan ta’minlanmoqda.

 

Shuningdek, Respublika OITSga qarshi kurashish markazi va “Chegara bilmas shifokorlar” xalqaro xayriya tashkiloti hamkorligida “Mobil laboratoriya” ishga tushirilib, joriy yilning 10 oyida Toshkent shahri va Toshkent viloyatiga 164 ta chaqiruvlar uyushtirildi. Ushbu tashriflar davomida jami 5551 nafar fuqaro (asosan ichki migrantlar) OIV infeksiyasi, jinsiy yo‘l bilan yuqadigan infektsiyalar va sifilisga qarshi testdan o‘tkazildi. Laboratoriya tekshiruvlari natijalariga ko‘ra, 437 nafar (OIV infeksiyasi – 41 nafar, YYXB – 302 nafar va sifilis – 94 nafar) ijobiy natija qayd etilgan. Aniqlanish darajasi 7,9 foizni tashkil etdi. Barcha aniqlangan ijobiy shaxslar keyingi diagnostika testlari va tegishli davolanish uchun yuborildi.